ساقهء ضخيم درمىآيند ، داراى برگها مىشوند ، بوته‌اى مىشوند نه مانند ساير بوته‌ها . ساير كشاورزان ، ساير معلمان ، ساير تربيت كنندگان بشريت وقتى اينها را مىبينند به حيرت فرو مىروند كه اين رشد با اين سرعت و به اين خوبى چطور مىشود ؟ سقراطها وقتى بيايند حيرت مىكنند . سرعت رشد مسلمين اتفاقاً يكى از چيزهايى كه باعث حيرت جهانيان شده است همين سرعت رشد مسلمين و به استقلال رسيدن مسلمانهاست كه قرآن تعبير مىكند : فَاسْتَوى عَلى سُوقِهِ روى پاى خودش بايستد . يكى از اروپاييها گفته است : اگر ما سه چيز را در نظر بگيريم آنوقت اعتراف خواهيم كرد كه در دنيا مانند محمّد صلى الله عليه و آله رهبرى وجود نداشته است . يكى اهميت و عظمت هدف . هدف بزرگ بود ، زير و رو كردن روحيه و اخلاق و عقايد و نظامات اجتماعى مردم بود . دوم قلّت وسايل و امكانات . از وسايل چه داشته است ؟ همان خويشان نزديك خودش با او طرف بودند . نه پولى داشت ، نه زورى و نه همدستى . يك نفر يك نفر افراد را به خود مؤمن ساخت و دور خود جمع كرد تا به صورت بزرگترين قدرت جهان درآمد . عامل سوم سرعت وصول به هدف بود ، يعنى در كمتر از نيم قرن بيش از نيمى از مردم دنيا تسليم دين او شدند و ايمان آوردند . آنوقت مىبينيد چنين رهبرى در دنيا وجود نداشته است . اين است مقصود قرآن از اين مثل كه مىگويد : يُعْجِبُ الزُّرَّاعَ متخصصين و دهقانها و كشاورزانِ انسانيت تا ابد در تعجب فرو مىروند كه اينها چطور به اين سرعت پيدا شدند و رشد كردند و روى پا ايستادند و ميوه دادند ؟ ! اين مثل در خود قرآن مجيد براى امت اسلام ذكر شده است . اينجا يك سؤال مىكنم : آيا مسلمانان صدر اول اختصاصاً بايد اين‌جور باشند و اين خاصيت مال آنها بود يا خاصيت مال اسلام است ؛ يعنى هر وقت و هرجا مردمى واقعاً اسلام را بپذيرند و به دستورات اسلام عمل كنند ، همين خاصيت رشد و تزايد و تكامل و استقلال و روى پاى خود ايستادن و ديگران را به حيرت و تعجب واداشتن را دارند ؟ البته اين خاصيت مال اسلام است نه مال مردم . اين خاصيت مال ايمان به اسلام است ، مال پيروى از تعليمات اسلام است . اسلام نيامده است براى